Με κάθε λαμπρότητα εορτάσθηκε σήμερα 26 Μαρτίου 2022 η επέτειος των τα προεπαναστατικών γεγονότων του 1821 της Φροξυλιάς στην Τουρλάδα Καλαβρύτων.

Το πρωί τελέσθηκε Θεία Λειτουργία από τον εφημέριο Ασημάκη Κατσιαμέτη στον Ιστορικό Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου Τουρλάδας Καλαβρύτων, ακολούθησε Δοξολογία, καταθέσεις στεφάνων, ομιλία από τον Γενικό Γραμματέα του Συλλόγου Τουρλαδέων κ. Γρηγόρη Κοκκότη και η εκδήλωση έκλεισε με παραδοσιακούς χορούς από την χορευτική ομάδα του Πολιτιστικού Συλλόγου Κλειτορίας.

Παραβρέθηκαν: ο Δήμαρχος Καλαβρύτων κ. Αθανάσιος Παπαδόπουλος, ο Αντιπεριφερειάρχης κ. Ανδρέας Φίλιας, ο εντεταλμένος σύμβουλος Δημάρχου κ. Σωτήρης Δουκλιάς, ο Δημοτικός σύμβουλος κ. Ασημάκης Μιχαλόπουλος, ο Πρόεδρος της Τ.Κ. Τουρλάδας κ. Νίκος Καζάνης, η Πρόεδρος του Συλλόγου Κλειτορίας και Δημοτική σύμβουλος κα Βασιλική Παπουτσή, ο Πρόεδρος της ΔΗΜΤΟ Καλαβρύτων κ. Νίκος Τσάμης, ο εκπρόσωπος της ΔΗΚΕΚ-ΣΠΗΛΑΙΑ ΛΙΜΝΩΝ κ. Δημήτριος Μηλιτσόπουλος, μέλη του Δ.Σ. του Συλλόγου Τουρλάδας και ο Πρόεδρος της ένωσης θυμάτων Καλαβρυτινού Ολοκαυτώματος κ. Χαρίλαος Ερμείδης.

Τα Ιστορικά γεγονότα της Φροξυλιάς:

O τελικός ξεσηκωμός του Έθνους και η έναρξη του Εθνικού Απελευθερωτικού Αγώνα άρχισε ουσιαστικά τις πρώτες ημέρες του Μαρτίου του 1821, με τα οργανωμένα ένοπλα επαναστατικά γεγονότα στην επαρχία Καλαβρύτων. Οι επαναστατήσαντες κατά των Τούρκων ορκίστηκαν επίσημα, υπό την σκέπη του Ιερού Λαβάρου της Εθνεγερσίας, από τον Παλαιών Πατρών Γερμανό, στην Ιερά Μονή της Αγίας Λαύρας «ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ή ΘΑΝΑΤΟΣ» πριν από την 25η Μαρτίου 1821.

Το απόγευμα της 16ης Μαρτίου 1821 ο Σωτήριος Παπαδαίος από το Μάζι με τους συντρόφους του , σε ενέδρα (χωσιά) στη θέση «Φροξυλιά» σκότωσαν τον Αράπη του Βοεβόδα (διοικητή) Καλαβρύτων Αρναούτογλου, που μετέβαινε στο Δάρα με εντολή του Κυρίου του να ειδοποιήσει τους εκεί κατοίκους να ετοιμάσουν την υποδοχή του.

Την επόμενη ημέρα 17 Μαρτίου 1821 οι Ιωάννης Χονδρογιάννης από το Μάζι, ο προαναφερόμενος Σωτήρης Παπαδαίος και οι άντρες του μεταξύ των οποίων ο Θανάσης Φεφές και ο Θανάσης Κωστόπουλος από το Μάζι, ο Γιαννάκης Βύρας από τα Κρινόφυτα , ο Γαλάνης από τη Βρώσταινα και ο Ασημάκης Ντόλκας από το Κάνι, έστησαν ενέδρα πάλι στη θέση « Φροξυλιά», προκειμένου να επιτεθούν κατά των διερχομένων Τούρκων. Ο Bοεβόδας των Καλαβρύτων Αρναούτογλου μη γνωρίζοντας τα γεγονότα της προηγούμενης ημέρας, αναχώρησε από τα Καλάβρυτα προκειμένου να μεταβεί μέσω Δάρα στην Τρίπολη, για να ενημερώσει τον Καϊμακάμη της Τριπόλεως σχετικά με τις κινήσεις των οπλαρχηγών στην περιοχή των Καλαβρύτων. Όταν οι προπορευόμενοι της συνοδείας του έφτασαν στην τοποθεσία «Φροξυλιά», έπεσαν στην ενέδρα των αγωνιστών και κατά την μάχη που επακολούθησε φονεύτηκε ο Καφετζής του Αρναούτογλου με συνέπεια ο ίδιος και οι υπόλοιποι της ακολουθίας να αναγκαστούν κακήν κακώς να επιστρέψουν στα Καλάβρυτα και να ματαιωθεί έτσι η μετάβασή του στην Τρίπολη. Διευκρινίζεται εδώ ότι ο καφετζής δεν ήταν εκείνος με τη σημερινή σημασία της λέξης, αλλά ο υπεύθυνος καταλυματίας της όλης διαδικασίας παραμονής του Βοεβόδα σε κάποιο μέρος και ένας εκ των πλέον έμπιστων ανθρώπων του.

Επισημαίνεται ότι τα παραπάνω δύο γεγονότα δεν ήταν τυχαία, αλλά ομαδικώς και ενόπλως οργανωμένα και για το λόγο αυτό τους μεν Τούρκους πολύ εθορύβησαν, τους δε Προκρίτους των Καλαβρύτων ενεθάρρυναν να προχωρήσουν στην περαιτέρω πορεία του απελευθερωτικού Αγώνα.

Το Διοικητικό Συμβούλιο του Συλλόγου των Απανταχού Τουρλαδαίων ανήγειρε Μνημείο το έτος 2002 σε περίοπτη θέση στο λόφο ακριβώς επάνω από την τοποθεσία Φροξυλιά, με δαπάνες των μελών του, πολιτιστικών φορέων και συμπατριωτών, προς απότιση φόρου τιμής και ευγνωμοσύνης στους άξιους επώνυμους και ανώνυμους προγόνους μας, οι οποίοι με θάρρος, δύναμη και αυταπάρνηση τόλμησαν να ξεσηκωθούν και να στραφούν ενόπλως κατά των βαρβάρων κατακτητών της πατρίδας μας. Στον ίδιο λόφο από τις αρχές του προηγούμενου αιώνα ευρίσκεται και το εξωκκλίση του Αγίου Γεωργίου για να διατηρεί μαζί με το Μνημείο άσβεστη την μνήμη αυτών των γεγονότων στις επερχόμενες γενεές.

Δείτε το βίντεο:

Το χωριό έχει σημαντική παράδοση στους εθνικούς αγώνες των Ελλήνων. Στην τοποθεσία Φροξυλιά στις 16 και 17 Μαρτίου του 1821 έλαβαν χώρα δυο σημαντικά ομαδικώς οργανωμένα ένοπλα επαναστατικά γεγονότα κατά του Βοεβόδα των Καλαβρύτων Αρναούτογλου και της ακολουθίας του από τους αγωνιστές Σωτήριο Παπαδαίο και τους συντρόφους του στην πρώτη περίπτωση και από τον ίδιο και τους Γιάννη Χοντρογιάννη και Ασημάκη Ντόλκα και τους συντρόφους τους στη δεύτερη, με αποτέλεσμα να φονεύσουν δυο Τούρκους μεταξύ των οποίων και τον καφετζή (καταλυματία) του Αρναούτογλου. Έκτοτε η συγκεκριμένη περιοχή ονομάζεται Καφετζής.

Η Φροξυλιά θεωρείται από τους κατοίκους της ευρύτερης περιοχής, ότι υπήρξε ο τόπος που έπεσε η πρώτη τουφεκιά του Εικοσιένα στις 16 και 17 Μαρτίου 1821 σύμφωνα με τα απομνημονεύματα του Παλαιών Πατρών Γερμανού, του Φωτάκου, υπασπιστή του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη και εγγράφων που ευρίσκονται στα Γενικά Αρχεία του Κράτους και την Εθνική Βιβλιοθήκη.

Στα χρόνια της τουρκοκρατίας η επικοινωνία μεταξύ Καλαβρύτων και Τριπόλεως γινόταν μέσω δημόσιας οδού, που ακολουθούσε τη διαδρομή: Καλάβρυτα, Άνω Λουσοί, κάτω από τα Καστριά, γεφύρι του Αμπήμπαγα, Φροξυλιά, Πλατανιά, Χελωνοσπηλιά, Λάδωνας, Δάρας, Τρίπολη. Οι τοποθεσίες Φροξυλιά και Πλατανιά ανήκουν διοικητικά στην Τουρλάδα και βρίσκονται σε μικρή απόσταση από τον οικισμό. Ο δρόμος αυτός υπάρχει μέχρι σήμερα, τουλάχιστον στην περιοχή της Τουρλάδας.

Οι δύο ενέδρες
Το απόγευμα της 16ης Μαρτίου 1821 ο Σωτήριος Παπαδαίος από τα Μαζέικα με τους συντρόφους του σε ενέδρα (χωσιά) στη θέση Φροξυλιά σκότωσαν ένα Τούρκο (Αράπη) από το προσωπικό του Βοεβόδα των Καλαβρύτων, Αρναούτογλου, που μετέβαινε στου Δάρα με εντολή του Βοεβόδα να ειδοποιήσει τους εκεί κατοίκους να ετοιμάσουν την υποδοχή του.

Την επόμενη ημέρα 17 Μαρτίου 1821, ο Γιάννης Χοντρογιάννης από τα Μαζέικα, ο Σωτήριος Παπαδαίας και οι άνδρες του, μεταξύ των οποίων και ο Ασημάκης Ντόλκας από το Κάνι, έστησαν ενέδρα ομοίως στη θέση Φροξυλιά, προκειμένου να επιτεθούν στους διερχόμενους Τούρκους.

Την ίδια ημέρα ο Βοεβόδας των Καλαβρύτων, μη γνωρίζοντας τα γεγονότα της προηγούμενης ημέρας, αναχώρησε από τα Καλάβρυτα για να μεταβεί στην Τρίπολη, με σκοπό να ενημερώσει τον Καϊμακάμη της Τριπόλεως για τις κινήσεις των οπλαρχηγών στα Καλάβρυτα. Όταν οι προπορευόμενοι της συνοδείας έφθασαν στην τοποθεσία Φροξυλιά, έπεσαν στην ενέδρα των προαναφερόμενων αγωνιστών.

Στη μάχη που ακολούθησε, φονεύθηκε ο καφετζής, δηλαδή ο καταλυματίας, ο υπεύθυνος για τη διαμονή της αποστολής του Βοεβόδα Αρναούτογλου, με αποτέλεσμα ο τελευταίος να αναγκασθεί κακήν κακώς να επιστρέψει στα Καλάβρυτα και να μη μεταβεί στην Τρίπολη.

Ο εορτασμός

Εορτασμός της επετείου των γεγονότων της Φροξυλιάς.
Τα δύο αυτά προεπαναστατικά γεγονότα, που ήταν οργανωμένα και ένοπλα, θορύβησαν πολύ τους Τούρκους και ενθάρρυναν τους Έλληνες προκρίτους των Καλαβρύτων να συνεχίσουν τον αγώνα. Για την τοπική ιστορία και παράδοση υπήρξαν πολύ σπουδαία και στην τοποθεσία που έγιναν τα γεγονότα έμεινε το τοπωνύμιο Καφετζής.

Σε ανάμνηση των γεγονότων το 1930 η τότε κοινότητα Μαζέικων (Κλειτορίας) ονόμασε το δρόμο που οδηγεί από την Κλειτορία στην Τρίπολη: Οδό Φροξυλιάς-Τριπόλεως. Επίσης έγινε μια πρώτη προσπάθεια για τη διάνοιξη αμαξιτού δρόμου προς την περιοχή και την ανέγερση μνημείου, όμως το ξέσπασμα του παγκοσμίου πολέμου ανέστειλε αυτή τη διαδικασία.

πηγή:el.wikipedia.org