Κλειτορία, 14 Δεκεμβρίου 2025.

Ημέρα μνήμης Συμπληρώθηκαν σήμερα 82 χρόνια από τα τραγικά γεγονότα της 14ης Δεκεμβρίου 1943, στο πλαίσιο της «Επιχείρησης Καλάβρυτα», όταν η Κλειτορία, όπως και τα υπόλοιπα Καλαβρυτοχώρια, βίωσε τη βαρβαρότητα και την απάνθρωπη βία του φασισμού. Στην Κλειτορία τελέσθηκε πάνδημο μνημόσυνο στη μνήμη των θυμάτων, προεξάρχοντος του Αρχιερατικού Επιτρόπου Κλειτορίας, Πρωτοπρεσβύτερου Νικολάου Παπαϊωάννου. Ακολούθησε επιμνημόσυνη δέηση, κατάθεση στεφάνων και ενός λεπτού σιγή, σε κλίμα βαθιάς συγκίνησης και συλλογικής μνήμης. Αναφορά στα ιστορικά γεγονότα της 14ης Δεκεμβρίου 1943 έγινε από την κα Μαρία, η οποία με λόγο λιτό και ουσιαστικό ανέδειξε το ιστορικό πλαίσιο της περιόδου και τη σημασία της διατήρησης της συλλογικής μνήμης.

Η εκδήλωση συνδιοργανώθηκε από τον Δήμο Καλαβρύτων, τον Πολιτιστικό Σύλλογο Κλειτορίας και τα σχολεία της Κλειτορίας, αναδεικνύοντας τη δύναμη της συνεργασίας της τοπικής κοινωνίας με τη σχολική κοινότητα. Μαθητές και μαθήτριες απήγγειλαν αντιπολεμικά ποιήματα, ενώ οι μαθητές και μαθήτριες του Γυμνασίου και του Λυκείου Κλειτορίας παρουσίασαν εικαστικές δημιουργίες με φωτογραφικό υλικό από τις μαύρες μέρες του Ολοκαυτώματος στην περιοχή, τους εκτελεσθέντες και ένα μικρό θεατρικό δρώμενο, βασισμένο στη δραματοποίηση της μαρτυρίας του αείμνηστου Βασιλείου Θανόπουλου για τα γεγονότα του 1943 σε Καλάβρυτα και Κλειτορία.

Η παρουσίαση προκάλεσε έντονη συγκίνηση και σιωπηλό σεβασμό. Τη δραματοποίηση και τη σκηνοθεσία επιμελήθηκε η εκπαιδευτικός του Λυκείου Κλειτορίας, κα Καραχρήστου Νικολέττα, την οποία συγχαίρουμε θερμά για την ουσιαστική και ευαίσθητη προσέγγισή της. Θερμά συγχαρητήρια αξίζουν στους μαθητές και τις μαθήτριες των σχολείων της Κλειτορίας, που για ακόμη μία φορά απέδειξαν ότι η μνήμη δεν είναι τυπική υποχρέωση αλλά ζωντανή στάση ζωής και τιμής προς τους ήρωες προγόνους μας. Ιδιαίτερες ευχαριστίες απευθύνονται στον κ. Θεόδωρο Σμέρο, ο οποίος ανέλαβε αφιλοκερδώς την κατασκευή της απαραίτητης βάσης για τα σκηνικά, συμβάλλοντας καθοριστικά στην υλοποίηση της εκδήλωσης.

Η Κλειτορία θυμάται. Και όσο θυμάται, αντιστέκεται στη λήθη.

ΣΤΗΝ ΚΛΕΙΤΟΡΙΑ

Την Κυριακή 14 Δεκεμβρίου, στις 09:00 το πρωί στον Ιερό Ναό Αγίου Δημητρίου Κλειτορίας θα τελεστεί μνημόσυνο για τους Εκτελεσθέντες από τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής στη θέση «Μαγέρου» Κλειτορίας, στις 12 Δεκεμβρίου 1943 και στην ευρύτερη περιοχή της Κλειτορίας κατά τη χρονική περίοδο 12 έως 15 Δεκεμβρίου 1943.

Θ’ ακολουθήσει, στις 10:00 π.μ. επιμνημόσυνη δέηση στο Μνημείο Πεσόντων, ομιλία, απαγγελία αντιπολεμικών ποιημάτων από μαθητές και μαθήτριες του Γυμνασίου – Λυκείου Κλειτορίας, προσκλητήριο πεσόντων, κατάθεση στεφάνων, ενός λεπτού σιγή και ανάκρουση του Εθνικού Ύμνου απ’ την Φιλαρμονική Ορχήστρα του Δήμου Καλαβρύτων.

Η εκδήλωση πραγματοποιείται σε συνεργασία με το Συμβούλιο της Δημοτικής Κοινότητας, τον Πολιτιστικό Σύλλογο Κλειτορίας και τα Σχολεία της Δημοτικής Κοινότητας Κλειτορίας.

Κυριακή 14 Δεκεμβρίου, στις 9 το πρωί στον Ιερό Ναό Αγίου Δημητρίου Κλειτορίας θα τελεστεί μνημόσυνο για τους Εκτελεσθέντες από τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής στη θέση «Μαγέρου» Κλειτορίας,

Κλειτορία

14 Δεκεμβρίου 1943

Μαρτυρία Βασιλείου Θανόπουλου

Όταν έκαψαν τα Καλάβρυτα στις 13 οι Γερμανοί, έφυγε η φάλαγγα από τα Καλάβρυτα και ήρθε προς τα Μαζέϊκα. Το πρωί ξημερώνοντας (προς τις 14 Δεκεμβρίου) έκαψαν και τα Μαζέϊκα. Ο διοικητής του Τάγματος που ήταν εκεί δεν ήθελε να τα κάψει τα Μαζέϊκα. Γιατί οι αιχμάλωτοι του είπαν ότι το χωριό –γεγονός αναμφισβήτητο- τους είχε φιλοξενήσει, τους είχε περιποιηθεί. Και δεν είχαν λόγους οι αιχμάλωτοι να πούνε ότι τους κακομεταχειριστήκαμε. Και δεν ήθελε να τα κάψει τα Μαζέϊκα. Αλλά επέμενε ο στρατηγός ο Λε Σουίρ από την Βυτίνα, με το οποίο μιλούσε επ’ αρκετή ώρα μέσω ασυρμάτου που ήταν εγκατεστημένος στο σπίτι του Ευσταθίου.
Οπότε του λέει ο στρατηγός:
«Μείνε και θα έρθω ο ίδιος».
Μπήκε σε ένα τεθωρακισμένο, τανκ, τη νύχτα (αυτά μου τα διηγήθηκε ο Πρόεδρος, ο γιατρός ο Καρκούλιας) και ήρθε στα Μαζέϊκα. Κάνανε μια βόλτα στο κέντρο του χωριού και δίνει την εντολή : .
«Κάψτε το κέντρο και αφήστε 150 σπίτια πάνω στη Ράχη».
Γι’ αυτό και υπάρχουν τα σπίτια αυτά. εκεί πάνω, δεν καήκανε. Στη συνέχεια λένε του Προέδρου:
«Στις 2 η ώρα πήγαινε χτύπησε την καμπάνα και φώναξε ότι από τις 2 η ώρα και μετά βάζουμε φωτιά στο χωριό. Τα καίμε τα Μαζέϊκα και όποιος μπορεί έχει το ελεύθερο να βγάλει όσα μπορεί πράγματα έξω».
Βγήκε ο Πρόεδρος χτύπησε την καμπάνα και φώναζε:
«Πατριώτες τα Μαζέϊκα θα τα κάψουν οι Γερμανοί. Βγάλτε όποιος μπορεί πράγματα».
Πήγανε στου Σταθόπουλου το σπίτι, ήταν το πρώτο σπίτι, όπως ερχόμαστε από τον νυν συνοικισμό τώρα που είναι η Εστία, ήταν το πρώτο σπίτι του μπάρμπα Γιάννη του Σταθόπουλου και από κει ρίξανε την φωτοβολίδα η οποία έπεσε πίσω από την καινούργια εκκλησία. Πίσω εκεί. Έγινε η έναρξη της πυρκαγιάς.
Άρχισαν πλέον οι Γερμανοί να ραντίζουν τα σπίτια με μία ειδική σκόνη. Η πρώτη φωτιά βέβαια μπήκε στου Σταθόπουλου το σπίτι, από κει πέρα που έριξε την φωτοβολίδα, ράντισαν το τραπέζι, τους τοίχους, χαιρέτησαν «Hi Χίτλερ!», μία μπιστολιά και άρχισε η φωτιά. Αλλά ήσαν και άλλα συνεργεία που έβαζαν φωτιά. Εδώ στον κέντρο έβαζαν και σκοπό, ο οποίος, αφού βεβαιωνόταν ότι ήταν πλέον αδύνατον να το σβήσεις το σπίτι, αποχωρούσε και πήγαινε στο άλλο κ. ο. κ.
Βέβαια όλα αυτά δεν μπορώ να τα περιγράψω. Ήταν μία κόλαση. Διότι η φωτιά ήταν τρομαχτική. Εκρήξεις πολλές γινόντουσαν βοή πολύ είχε η φωτιά, γυναίκες φώναζαν παιδιά έκλαιγαν, γάτες έσκουζαν, σκυλιά ούρλιαζαν, … ήταν μία πραγματική κόλαση. Εκρήξεις από τα βαγένια, γιατί όλα τα σπίτια ήσαν οργανωμένα καλά και είχαν όλοι τα κρασιά. Τα κρασιά κάνανε εκρήξεις, κλπ. Ήταν τραγωδία. Γκρεμιζόντουσαν τα χαλάσματα κάτω…

Όταν φώτισε, οι Γερμανοί αποχώρησαν. Αλλά όταν έφτασαν στη στροφή κάτω, έξω από το χωριό που πάμε προς την Τρίπολη, για κάποιο λόγο γύρισαν πίσω και κάψανε 32 σπίτια ακόμα, εκεί πάνω στο ύψωμα, στη Ράχη. Κάποιοι είπανε ότι οι Γερμανοί είδανε με τα κιάλια έναν άντρα, τον Χρήστο τον Κατσαρδή που ‘χε ανέβει στη σκεπή του σπιτιού του και προσπαθούσε μ’ένα τσεκούρι να την αποκόψει από τη σκεπή του διπλανού σπιτιού, που ανήκε στον Μήτσο τον Καρκούλια και καιγόταν. Άλλοι είπανε ότι ο Γερμανός στρατηγός θεώρησε ότι τα σπίτια που είχαν καεί ήσαν λίγα και γι’ αυτό ξαναγύρισαν να αποτελειώσουν το έργο τους.

Πηγή ΔΜΚΟ